Mag je een schutting plaatsen tegen een bestaande schutting?

De schutting op de erfgrens is verrot, hangt scheef of past totaal niet bij je tuin. En je buren willen er niets aan doen. Dan denk je al snel: ik zet er gewoon mijn eigen schutting tegenaan, op mijn eigen grond.

Dat mag. Op jouw grond mag je een schutting neerzetten zonder dat je buren daar iets over te zeggen hebben, zolang je de oude schutting niet beschadigt of weghaalt. Alleen is het lang niet altijd de beste oplossing. En er staat iets in de wet dat bijna niemand kent: binnen de bebouwde kom kun je je buren verplichten om mee te werken aan één nieuwe schutting op de grens. Ook als ze dat liever niet doen.

Inhoudsopgave



1. Mag je een schutting tegen de schutting van de buren zetten?
2. Van wie is die oude schutting eigenlijk?
3. Je buren kunnen verplicht worden mee te werken
4. Wanneer twee schuttingen tegen elkaar wél de beste keuze zijn
5. Hoeveel ruimte laat je tussen de twee schuttingen?
6. Waar komen de palen als de erfgrens al bezet is?
7. Rot tussen twee schuttingen voorkomen
8. Onderhoud aan de oude schutting en het ladderrecht
9. Pas op dat je geen grond weggeeft
10. Hoe hoog mag de nieuwe schutting zijn?
11. Wat kost een schutting laten plaatsen?
12. Zo pakken wij zo'n situatie aan
13. Veelgestelde vragen

Mag je een schutting tegen de schutting van de buren zetten?

Ja. Over alles wat volledig op jouw eigen grond staat, ga jij. Je hebt daar geen toestemming voor nodig, ook niet als je buren het een slecht idee vinden. Je mag de nieuwe schutting strak tegen de bestaande aan zetten, zolang je hem er niet aan vastschroeft en de oude niet beschadigt.

Waar het misgaat, is het verschil tussen tegen de erfgrens en op de erfgrens. Tegen de grens aan bouwen mag zelfstandig. Op de grens bouwen doe je samen, want dan raak je grond van je buren. Dat onderscheid van een paar centimeter bepaalt de hele rest van het verhaal: wie het onderhoud betaalt, wie er iets aan mag veranderen en wie hem later weer weg mag halen.

Let op dat de bestaande schutting ook echt op de grens staat en niet een halve meter jouw kant op. Dat komt vaker voor dan je denkt, zeker bij schuttingen die er al twintig of dertig jaar staan. Twijfel je, dan kun je de grens laten inmeten door het Kadaster. Dat kost geld, maar het is een stuk goedkoper dan een conflict achteraf.

Van wie is die oude schutting eigenlijk?

Staat de schutting precies op de erfgrens, dan is hij van jullie samen. Dat heet mandeligheid en het is geregeld in artikel 5:62 van het Burgerlijk Wetboek. Samen eigenaar zijn heeft een vervelende en een prettige kant.

Het vervelende is dat je hem niet in je eentje kunt vervangen of weghalen. Je buren moeten instemmen, en het onderhoud betalen jullie samen (artikel 5:65 BW).

Het prettige is dat je buren hem ook niet in hun eentje mogen weghalen. Zet jij een nieuwe schutting voor de oude en besluiten zij daarna dat die oude wel weg kan, dan mag dat niet zonder jouw toestemming. Leg dat vooraf even vast per mail of app, dan heb je later iets in handen.

Staat de oude schutting volledig op het erf van je buren, dan is hij helemaal van hen. Jij hebt er dan niets over te zeggen, maar zij ook niet over die van jou.

Je buren kunnen verplicht worden mee te werken

Er staat iets in het Burgerlijk Wetboek dat dit hele gesprek kan omdraaien. Artikel 5:49 zegt dat iedere eigenaar van twee aan elkaar grenzende erven, in een aaneengebouwd gedeelte van een gemeente, op elk moment kan vorderen dat de andere eigenaar meewerkt aan een scheidsmuur van twee meter hoog op de grens. De kosten dragen jullie dan allebei voor de helft.

Met "muur" bedoelt de wet niet alleen metselwerk. Artikel 5:43 BW omschrijft het als een ondoorzichtige afsluiting van steen, hout of een andere geschikte stof. Een dichte houten schutting valt daar dus onder. Een coniferenhaag niet, want dat is geen vervaardigde afsluiting.

De Hoge Raad bepaalde op 6 december 2019 dat je dit recht ook kunt inroepen als er al een erfafscheiding staat die niet aan die omschrijving voldoet. In die zaak ging het om een coniferenhaag die vijfentwintig jaar als erfafscheiding had gediend. Dat hij er zo lang stond, hield de vordering niet tegen, en er werd geen belangenafweging gemaakt: het recht op je eigen levenssfeer weegt zwaarder.

De uitzondering staat in lid 2: het geldt niet als een van de twee erven een openbare weg of openbaar water is. En als er in jouw gemeente een plaatselijke regeling of een vaste gewoonte geldt met een andere hoogte, dan gaat die voor.

Wij zijn hoveniers en geen juristen, dus voor jouw specifieke situatie is één gesprek met een jurist of het Juridisch Loket verstandig. Maar het is goed om te weten dat "de buren willen niet" juridisch niet automatisch het eindstation is. In de praktijk verandert het gesprek vaak al zodra beide partijen weten dat dit artikel bestaat.

Wanneer twee schuttingen tegen elkaar wél de beste keuze zijn

Soms is doorprocederen het laatste wat je wilt en is een tweede schutting gewoon de rustigste oplossing. Dat geldt vooral in deze gevallen.

• De oude schutting is nog stevig, maar hij past niet bij je tuin. Dan gaat het om uiterlijk, niet om veiligheid, en is een eigen schutting ervoor de snelste route.
• Je wilt hoger of dichter dan wat er nu staat, bijvoorbeeld tegen inkijk vanaf een achterpad.
• Je buren onderhouden hun kant niet en je wilt daar niet meer van afhankelijk zijn.
• Je gaat de hele tuin toch aanpakken en de schutting is onderdeel van één ontwerp. Bij een verwaarloosde tuin die je in één keer opknapt is dat vaak logischer dan een losse ingreep.

Is de oude schutting daarentegen aan het omvallen, dan is een tweede schutting ervoor geen oplossing maar uitstel. Je bouwt dan iets nieuws pal naast iets dat gaat bezwijken, en je kunt er straks niet meer bij om het op te ruimen.

Hoeveel ruimte laat je tussen de twee schuttingen?

Er is geen wettelijke afstand voorgeschreven, maar er zijn maar twee keuzes die op de lange termijn goed uitpakken.

De eerste is strak ertegenaan. Je verliest bijna geen tuin, en er kan geen blad of afval tussenvallen. Het nadeel is dat je er nooit meer bij komt, aan geen van beide kanten.

De tweede is een ruimte waar je nog echt in kunt werken, breed genoeg om er met een hark, een bladblazer of een hand tussen te komen. Je levert dan wel een strook tuin in over de hele lengte, wat in een smalle stadstuin flink kan aantikken.

De slechtste optie is de tussenvorm: een spleet van een paar centimeter. Die is te smal om schoon te maken en breed genoeg om jarenlang blad, zand en zwerfvuil te verzamelen. Dat is precies de plek waar hout gaat rotten. Kies dus bewust, en niet per ongeluk.

Waar komen de palen als de erfgrens al bezet is?

Dan komt het probleem dat je pas ziet als de schep de grond in gaat. De bestaande schutting heeft zijn eigen palen, en die staan vaak precies waar jij de jouwe zou willen zetten. Er zijn drie manieren om daaromheen te werken.

Je kunt de nieuwe palen tussen de oude in zetten, verspringend ten opzichte van de bestaande. Dat werkt goed als de oude palen op vaste afstanden staan en er genoeg ruimte tussen zit om te graven.

Je kunt de palen een stukje jouw tuin in zetten en de schermen naar de grens toe laten oversteken. Je verliest dan iets meer tuin, maar je hebt vrije ruimte om te funderen.

En je kunt met paalhouders of schroeffundering werken in plaats van uitgegraven betongaten. Dat scheelt graafwerk vlak langs de oude fundering, wat prettig is als je die niet wilt ondermijnen.

Hoe diep de palen moeten, hangt af van de hoogte van de schutting en van de grondsoort. Op de slappe klei- en veenbodem in en rond Amsterdam moet je dieper en zwaarder funderen dan op zandgrond, anders staat de schutting na twee winters scheef. Dat is dezelfde reden waarom terrassen hier sneller verzakken. In onze werkwijze is het bepalen van de fundering daarom altijd een aparte stap voordat er iets besteld wordt.

Rot tussen twee schuttingen voorkomen

Hout gaat kapot van vocht dat blijft staan. Twee schuttingen dicht op elkaar houden vocht vast, want de wind komt er niet meer doorheen en de zon droogt het niet meer op. Als er dan ook nog blad tussen valt, heb je aan de onderkant een permanent natte laag tegen je nieuwe schutting aan.

Je lost dat op met de keuze uit de vorige sectie, en met de onderkant. Zorg dat de onderrand van de nieuwe schermen niet in de grond of in een bladlaag staat. Een betonnen onderplaat is hier bijna altijd de moeite waard: die staat in het vocht en het hout begint pas daarboven.

Verder helpt het om de kant van de nieuwe schutting die naar de oude toe wijst gewoon te behandelen. Die kant zie je nooit meer, dus hij wordt vaak overgeslagen, en juist daar staat hij het langst nat.

Onderhoud aan de oude schutting en het ladderrecht

Als de oude schutting van jullie samen is, blijft er ook een gezamenlijke onderhoudsplicht. Zet je er iets voor waardoor niemand er nog bij kan, dan maak je dat onderhoud onmogelijk. Dat is een discussie die je liever vooraf voert dan achteraf.

Andersom bestaat er ook een recht dat in jouw voordeel werkt. Artikel 5:56 BW, in de volksmond het ladderrecht of steigerrecht, zegt dat je buren tijdelijk gebruik van hun erf moeten toestaan als dat nodig is voor werk aan jouw bouwwerk. Dat mag alleen na behoorlijke kennisgeving en tegen vergoeding van eventuele schade, en zij mogen het alleen weigeren als ze gewichtige redenen hebben. Uit de rechtspraak blijkt dat een verstoorde burenrelatie op zichzelf geen gewichtige reden is.

Praktisch betekent dit: als jij aan jouw kant een schutting plaatst en er moet één keer iemand aan de andere kant staan om een paneel recht te zetten, dan kun je daar in redelijkheid om vragen. Doe dat schriftelijk en ruim van tevoren.

Pas op dat je geen grond weggeeft

Zet je nieuwe schutting nooit een stuk van de erfgrens af "voor de zekerheid". Alles wat aan de andere kant van jouw schutting ligt, gaat na verloop van tijd bij de tuin van je buren horen, eerst in de praktijk en op termijn ook juridisch. Als je grond decennialang door iemand anders in gebruik laat nemen, kun je hem kwijtraken.

Doe daarom drie dingen voordat er iets de grond in gaat. Maak foto's van de bestaande situatie met de datum erbij. Leg schriftelijk vast dat de oude schutting gezamenlijk eigendom blijft en niet zonder overleg verdwijnt. En zet je eigen schutting zo dicht mogelijk tegen de grens aan, niet ervandaan.

Hoe hoog mag de nieuwe schutting zijn?

Voor de bouwtechnische kant geldt dat een erfafscheiding tot twee meter vergunningvrij is, ongeacht waar hij staat. Wil je hoger, dan heb je een bouwmelding nodig.

Voor de ruimtelijke kant ligt het anders. Landelijk is alleen een erfafscheiding tot één meter overal vergunningvrij. Voor de hoogte tussen één en twee meter moet je omgevingsplan dat toestaan, en dan geldt bovendien dat de schutting op een perceel met een bestaand hoofdgebouw staat en achter de voorgevelrooilijn blijft. In de voortuin zit je in de praktijk dus op één meter, achter het huis meestal op twee. Bij een beschermd monument of in een beschermd stadsgezicht gelden strengere regels. De actuele regels staan bij het Informatiepunt Leefomgeving, en je gemeente kan afwijken.

Nog iets dat in deze situatie vaak speelt. Bomen moeten volgens artikel 5:42 BW op minstens twee meter van de erfgrens staan en heesters en heggen op een halve meter. Maar die afstand geldt niet als de beplanting niet boven de scheidsmuur uitkomt. Een conifeer die tegen de schutting drukt en er ver bovenuit steekt, valt daar dus buiten.

Wat kost een schutting laten plaatsen?

De prijs hangt af van het materiaal, de hoogte en hoe lastig de plek is. Als richtlijn voor de Nederlandse markt worden deze bedragen per strekkende meter genoemd, inclusief plaatsing:

• Geïmpregneerd hout: 50 tot 150 euro per meter
• Hardhout: 100 tot 200 euro per meter
• Kunststof of composiet: 100 tot 220 euro per meter
• Bamboematten: 50 tot 80 euro per meter
• Alleen het monteren, zonder materiaal: 15 tot 20 euro per meter
• Enkele tuinpoort in geïmpregneerd hout: 100 tot 250 euro, in hardhout 150 tot 375 euro

Bij een schutting tegen een bestaande schutting komen er drie dingen bij die in zulke richtprijzen meestal niet zitten. Het funderen is bewerkelijker omdat je tussen of naast bestaande palen moet werken. Er is vaak minder ruimte om materiaal aan te voeren, zeker bij een stadstuin zonder achterom. En als er ook beplanting of een stronk in de weg staat, moet die eerst weg.

Vraag daarom altijd een prijs op basis van jouw situatie in plaats van een bedrag per meter uit een tabel. Wij komen kijken en meten voordat we iets noemen, en je ziet in onze projecten hoe zulke situaties er in de praktijk uitzien. Wil je meteen weten waar je aan toe bent, dan kun je ook een offerte op maat aanvragen.

Zo pakken wij zo'n situatie aan

Als wij bij een schutting tegen een bestaande schutting komen kijken, beginnen we altijd met dezelfde drie vragen. Waar ligt de erfgrens precies, in welke staat is de bestaande schutting, en is er in het gesprek met de buren nog beweging mogelijk?

Vaak blijkt dat de goedkoopste en rustigste oplossing niet twee schuttingen is, maar één nieuwe waar iedereen achter staat. Blijkt die weg echt dicht, dan zetten we jouw schutting zo neer dat je geen tuin weggeeft, dat het hout droog blijft en dat de fundering het op deze grond ook over tien jaar nog doet.

Veelgestelde vragen

Mag je een schutting op de erfgrens zetten zonder toestemming van je buren?

Nee. Op de grens zelf bouwen raakt de grond van je buren, dus daar heb je hun instemming voor nodig. Tegen de grens aan bouwen, volledig op je eigen kavel, mag wel zonder toestemming.

Van wie is een schutting die op de erfgrens staat?

Van jullie samen. Dat heet mandeligheid en staat in artikel 5:62 BW. Het onderhoud is daarmee ook een gezamenlijke verantwoordelijkheid, en geen van beiden kan hem in zijn eentje vervangen of slopen.

Mogen mijn buren de oude schutting weghalen als ik er een nieuwe voor zet?

Niet als die oude schutting gezamenlijk eigendom is. Daar hebben ze jouw toestemming voor nodig. Leg dat vooraf schriftelijk vast, want anders sta je later tegenover elkaar zonder dat iemand nog weet wat er is afgesproken.

Hoeveel ruimte moet er tussen twee schuttingen zitten?

Er is geen wettelijke afstand. Praktisch heb je twee goede keuzes: strak tegen elkaar, of zo ver uit elkaar dat je er nog echt tussen kunt om schoon te maken. Een smalle spleet is de slechtste optie, want daar blijft blad en vocht in hangen.

Wat als mijn buren niet willen meebetalen aan een nieuwe schutting?

Binnen de bebouwde kom kun je op grond van artikel 5:49 BW vorderen dat zij meewerken aan een scheidsmuur van twee meter op de grens, waarbij de kosten worden gedeeld. Dat geldt niet als een van de erven een openbare weg of openbaar water is. Laat je bij een echt conflict adviseren door een jurist.

Mag ik een conifeer van de buren snoeien die tegen de schutting drukt?

Volgens artikel 5:44 BW mag je overhangende takken zelf wegsnijden nadat je je buren hebt aangemaand het zelf te doen en zij dat nalaten. Voor wortels die jouw kant op doorschieten hoef je niet eerst aan te manen. Snoei alleen wat boven of onder jouw grond zit en richt geen onnodige schade aan de boom aan.

Persoonlijk advies

Twijfel je of een tweede schutting in jouw situatie verstandig is, of wil je weten wat het kost in jouw tuin? We komen langs, meten de situatie op en zeggen eerlijk wanneer één nieuwe schutting op de grens de betere oplossing is. Neem contact met ons op of bel even, dan denken we met je mee.

Bronnen

• Recht om medewerking aan een scheidsmuur van twee meter te vorderen, kostenverdeling en de uitzondering voor openbare weg of water. Bron: artikel 5:49 BW via Wetboek+ (geverifieerd)
• Definitie van een muur als ondoorzichtige afsluiting van steen, hout of andere geschikte stof. Bron: artikel 5:43 BW via Groos Advocatuur (geverifieerd)
• Arrest van de Hoge Raad van 6 december 2019 over vervanging van een mandelige coniferenhaag die vijfentwintig jaar als erfafscheiding diende. Bron: Hoge Raad 6 december 2019, ECLI:NL:HR:2019:1907 (geverifieerd via Cassatieblog, CMS en Den Hollander)
• Overhangende takken wegsnijden na aanmaning, doorschietende wortels zonder aanmaning. Bron: artikel 5:44 BW via Wetboek+ (geverifieerd)
• Mandeligheid van een scheidsmuur op de erfgrens en het gezamenlijke onderhoud. Bron: artikelen 5:62 en 5:65 BW (geverifieerd)
• Ladderrecht: dulden van tijdelijk gebruik na kennisgeving en tegen schadeloosstelling, weigeren alleen bij gewichtige redenen. Bron: artikel 5:56 BW via Wetboek+ (geverifieerd)
• Afstand van bomen (twee meter) en heesters of heggen (een halve meter) tot de erfgrens en de uitzondering bij een scheidsmuur. Bron: artikel 5:42 BW via Wetboek+ (geverifieerd)
• Vergunningvrije erfafscheidingen: twee meter voor het technische deel, één meter landelijk voor het ruimtelijke deel, hoger alleen als het omgevingsplan dat toestaat. Bron: Informatiepunt Leefomgeving (iplo.nl), geverifieerd
• Richtprijzen per strekkende meter inclusief plaatsing, montagekosten en poortprijzen. Bron: Homedeal.nl, prijzenoverzicht schutting plaatsen (geverifieerd)